Để chủ động phòng, chống bệnh cúm trên đàn gia cầm và ngăn chặn nguy cơ lây nhiễm cúm gia cầm sang người thì việc phòng và ngăn chặn dịch bệnh trong chăn nuôi phải được đặt lên hàng đầu, mỗi người dân cần thực hiện tốt các biện pháp sau đây:
Thứ nhất: Bà con cần chuẩn bị chuồng trại và dụng cụ chăn nuôi trước khi đưa gia cầm vào nuôi:
- Chuồng trại phải đảm bảo diện tích phù hợp, cách xa chuồng nuôi động vật khác, xa khu dân cư, đường giao thông lớn và khu công cộng như chợ, cơ sở giết mổ động vật, trường học, ..; có hố khử trùng, tường rào xây bao; bố trí các khu vực riêng biệt như khu chăn nuôi, khu vệ sinh, khu cách ly, khu xử lý chất thải, đảm bảo ngăn cách giữa các khu. …
- Trại nuôi phải có hố sát trùng, dụng cụ phun xịt ở cổng trại; khu chăn nuôi phải có các khay đựng thuốc sát trùng; hàng ngày phải vệ sinh dụng cụ chăn nuôi như xô, chậu, máng ăn, máng uống …
- Hạn chế khách tham quan; người vào khu chăn nuôi cần có quần áo, bảo hộ lao động đảm bảo vệ sinh dùng riêng trong khu chăn nuôi và hạn chế đi lại; đồng thời có biện pháp ngăn các động vật như chó, mèo, chim, chuột, côn trùng khác xâm nhập vào chuồng nuôi.
- Dụng cụ, thiết bị chăn nuôi, thức ăn, nước uống: Mỗi khu trại chăn nuôi phải có dụng cụ riêng, không mang các sản phẩm thịt gia cầm vào trại để sử dụng.
Thứ hai: Khi chọn giống gia cầm để nuôi bà con cần chọn con khỏe mạnh, nhanh nhẹn, không mắc bệnh. Lựa chọn con giống ở các cơ sở đảm bảo chất lượng, có giấy kiểm dịch và nên cách ly 1 tuần trước khi thả vào đàn cũ.
- Thực hiện cùng nhập, cùng xuất: Không nên nuôi gối các lứa và luân chuyển trong cùng một trại. Sau mỗi đợt xuất bán hết gia cầm, phải vệ sinh tiêu độc, khử trùng và để trống chuồng trong một thời gian rồi mới thả đợt mới. Thực hiện cách ly và kiểm soát gia cầm giống mới nhập về ít nhất 14 ngày.
Thứ 3: Định kỳ hàng tuần phải vệ sinh, khử trùng tiêu độc toàn bộ khu vực chuồng trại; phát quang, khơi thông cống rãnh, rắc vôi bột, phun xịt thuốc sát trùng, thu dọn, xử lý kỹ chất thải trong trại, chất độn chuồng thay ra phải được khử trùng hoặc chôn, đốt.
- Các phương tiện vận chuyển trước khi vào trại phải được khử trùng bằng hoá chất và xử lý kỹ phần bánh xe, gầm xe.
Thứ 4: Tiên quyết phải tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin cho đàn gia cầm theo đúng lịch trình phòng bệnh để tăng khả năng miễn dịch và định kỳ tiêm phòng bổ sung cho đàn gia cầm nuôi mới, đàn gia cầm hết thời gian miễn dịch bảo hộ hoặc theo hướng dẫn của cơ quan Thú y. Gia cầm đã tiêm phòng vắc xin cúm gia cầm chỉ được xuất bán, giết thịt sau khi tiêm phòng đủ 15 ngày và gia cầm phải khoẻ mạnh, không có biểu hiện bệnh.
Thứ 5: Thường xuyên theo dõi, quan sát đàn gia cầm để phát hiện những dấu hiệu khác thường, những con bị bệnh cần cách ly điều trị để không lây lan cho cả đàn. Cần rửa tay thường xuyên với dung dịch sát khuẩn sau khi chăm sóc gia cầm hoặc tiếp xúc với nguồn lây. Nếu phát hiện gia cầm có dấu hiệu bệnh, chết nghi do cúm gia cầm cần báo cho cán bộ thú y, chính quyền địa phương để có biện pháp xử lý kịp thời, tránh lây lan ra diện rộng.
Bà con chăn nuôi cần Thực hiện tốt "5 Không", đó là: (1) Không thả rông gia cầm; (2) Không mua bán gia cầm bị mắc bệnh, (3) Không giết mổ gia cầm bị bệnh hoặc không rõ nguồn gốc, (4) Không giấu dịch, (5) Không vứt xác gia cầm bừa bãi.
* Để chủ động phòng chống dịch, bệnh cúm A(H5N1) lây từ gia cầm sang người, Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp khuyến cáo mọi người dân thực hiện tốt các biện phòng bệnh sau:
- Không ăn tiết canh gia cầm, gia súc hoặc động vật hoang dại.
- Không giết mổ, ăn thịt, gia cầm bệnh, chết.
- Không bán chạy đàn gia cầm khi phát hiện có gia cầm bệnh, chết trong đàn.
- Không mua gia cầm không rõ nguồn gốc, không ăn trứng, thịt gia cầm khi chưa nấu chín hoàn toàn.
- Nuôi gia cầm xa nơi ở và vệ sinh chuồng trại 1 lần/ tuần với vôi bột hoặc phun các loại thuốc sát trùng có phổ khử khuẩn rộng như: dung dịch Cloramin B, virkon S, Benkocid... Không nên tiếp xúc với gia cầm khi không cần thiết./.